مقدمه
کاهش سطح LDL-C یکی از مهمترین اهداف در پیشگیری از بیماریهای قلبی–عروقی است. در کنار درمانهای دارویی، اقدامات غیردارویی برای کاهش LDL-C نقش اساسی دارند و باید در تمام بیماران مورد توجه قرار گیرند.
بهطور کلی، اصلاح سبک زندگی سنگبنای کاهش خطر بیماری قلبی عروقی آترواسکلروتیک (ASCVD) محسوب میشود و حتی در بیمارانی که داروهای کاهنده چربی خون دریافت میکنند نیز ضروری است.
اصلاح سبک زندگی و پیشگیری از ASCVD
اصلاح سبک زندگی باید در همه بیماران انجام شود، صرفنظر از اینکه تحت درمان دارویی هستند یا خیر. در این مسیر، پایش منظم وضعیت جسمانی اهمیت زیادی دارد.
اقدامات پایه
-
تعیین وزن و BMI در هر ویزیت
-
ارزیابی عادات تغذیهای
-
بررسی سطح فعالیت فیزیکی
-
بررسی مصرف سیگار و نوشیدنیهای شیرین
این اقدامات به کاهش خطر کلی بیماریهای قلبی کمک میکنند.
اقدامات غیردارویی مؤثر برای کاهش LDL-C
چند اقدام غیردارویی بیشترین تأثیر را بر کاهش LDL-C دارند. مهمترین آنها شامل موارد زیر است:
-
ترک سیگار
-
افزایش مصرف روزانه فیبر محلول
-
حداقل ۱۵۰ دقیقه فعالیت فیزیکی در هفته
-
کاهش مصرف نوشیدنیهای شیرینشده با قند
با این حال، میزان تأثیر این اقدامات بر پروفایل لیپیدی یکسان نیست.
افزایش مصرف فیبر محلول؛ مؤثرترین راه کاهش LDL-C
در میان اقدامات غیردارویی، افزایش مصرف فیبر محلول بیشترین تأثیر را در کاهش LDL-C دارد.
منابع مهم فیبر محلول
افزایش مصرف مواد غذایی زیر میتواند به کاهش LDL-C و کلسترول توتال کمک کند:
-
سبوس جو دوسر
-
پکتین
-
برخی صمغهای گیاهی
-
فرآوردههای حاوی پسیلیوم
اثرات متابولیک فیبر محلول
فیبر محلول:
-
LDL-C را کاهش میدهد
-
کلسترول توتال را پایین میآورد
-
تأثیر اندک یا بدون تأثیر بر HDL-C و تریگلیسرید (TG) دارد
به همین دلیل، این مداخله بهترین انتخاب غیردارویی برای هدفگیری LDL-C محسوب میشود.
نقش فعالیت فیزیکی و ترک سیگار در بهبود HDL-C
در مقابل، برخی اقدامات غیردارویی تأثیر بیشتری بر افزایش HDL-C دارند.
مؤثرترین اقدامات برای افزایش HDL-C
-
افزایش فعالیت فیزیکی منظم
-
ترک سیگار
این دو اقدام نقش کلیدی در بهبود پروفایل لیپیدی و کاهش خطر قلبی–عروقی ایفا میکنند.
بهترین راهکارها برای کاهش تریگلیسرید (TG)
برای کاهش سطح TG، تمرکز باید بر اصلاح الگوی زندگی باشد.
اقدامات مؤثر برای کاهش TG
-
کاهش وزن
-
افزایش فعالیت فیزیکی
-
اجتناب از مصرف الکل
-
کاهش مصرف قندها و کربوهیدراتهای تصفیهشده
-
محدود کردن نوشیدنیهای شیرینشده با قند
این تغییرات میتوانند بهطور قابلتوجهی سطح تریگلیسرید را کاهش دهند.
جمعبندی
بهطور خلاصه، اقدامات غیردارویی برای کاهش LDL-C بخش جداییناپذیر پیشگیری از بیماریهای قلبی–عروقی هستند. در میان این اقدامات، افزایش مصرف روزانه فیبر محلول بیشترین تأثیر را بر کاهش LDL-C دارد.
در کنار آن، فعالیت فیزیکی منظم، ترک سیگار و اصلاح الگوی تغذیهای، نقش مهمی در بهبود HDL-C و کاهش TG ایفا میکنند. اجرای همزمان این راهکارها، بهترین نتیجه را برای سلامت قلب و عروق به همراه دارد.