تئوفیلین 1 داروی قدیمی اما همچنان مهم ار خانواده متیل گزانتین هاست که عمدتا برای درمان بیماری های انسدادی راه های هوایی مانند آسم و بیماری انسدادی مزمن ریه استفاده می شود
مکانیسم اثر
تئوفیلین با مهار آنزیم فسفو دی استراز و بلاک کردن گیرنده های آدنوزین باعث شل شدن عضلات صاف نای و نایژه ها شده و راه های هوایی را باز می کند. همچنین ممکن است اثرات ضد التهابی خفیفی در مجاری تنفسی داشته باشد
کاربرد های اصلی
آسم:عمدتا به عنوان درمان نگهدارنده در آسم مزمن به ویژه در مواردی که با داروهای استنشاقی مانند کورتون ها و آگونیست های بتا طولانی اثر استفاده می شود.به ندرت برای حملات حاد آسم استفاده می شود
بیماری انسدادی مزمن ریه:برای بهبود تنفس و کاهش علایم در بیماران مبتلا به آمفیزم و برونشیت مزمن
آپنه نوزادان:گاهی برای تحریک تنفس در نوزادان مبتلا به آپنه استفاده می شود
اشکال دارویی:
قرص و کپسول با اثر طولانی و یا فوری
محلول خوراکی
آمپول تزریقی
نکات مهم:
فاصله درمانی باریک:تفاوت بین دوز درمانی و دوز سمی تئوفیلین کم است،مصرف دقیق طبق دستور پزشک نیاز است
پایش سطح خونی:پزشک ممکن است نیاز به اندازه گیری منظم سطح تئوفیلین در خون داشته باشد تا از موثر و ایمن بودن دور اطمینان حاصل کند
تداخلات دارویی مهم:
تئوفیلین با تعداد زیادی از داروها تداخل دارد که این تداخلات می توانند سطح خونی تیوفیلین را افزایش یا کاهش دهند
افزایش سطح تئوفیلین : سیپروفلوکساسین،ارترومایسین،سامتیدین،آلوپورینول،داروهای ضد بارداری خوراکی و …
کاهش سطح تئوفیلین :ریفامپین،کاربامازپین،فنی تویین،فنوباربیتال،سیگار کشیدن
عوارض جانبی:تهوع استفراغ سر درد بی قراری عصبی بودن تپش قلب رفلاکس معده
علایم مسمومیت:
استفراغ شدید ضربان قلب بسیار سریع تشنج لرزش شدید گیجی سر درد شدید
هشدار و منع مصرف:
حساسیت به مصرف تئوفیلین
زخم معده فعال سابقه تشنج
آریتمی قلبی
بیماری های شدید کبدی و احتیاط مصرف در دوران بارداری و شیر دهی